Γιατί αλλάζει το τοπίο
Ο περιορισμός της φοροδιαφυγής δεν στηρίζεται πλέον σε δειγματοληπτικούς ελέγχους, αλλά σε συνεχείς ηλεκτρονικές διασταυρώσεις. Το myDATA, η διασύνδεση των ταμειακών συστημάτων με τα τερματικά POS, τα δεδομένα ηλεκτρονικών πληρωμών και η ανταλλαγή πληροφοριών μεταξύ κρατών μελών δημιουργούν ένα πλήρες αποτύπωμα κάθε συναλλαγής.
Στην πράξη αυτό σημαίνει ότι κάθε ασυμφωνία γίνεται ορατή μέσα σε εβδομάδες. Η προστασία της επιχείρησης δεν είναι πλέον ζήτημα διαπραγμάτευσης κατά τον έλεγχο, αλλά ζήτημα καθημερινής πειθαρχίας στα δεδομένα.
Οι πηγές διασταύρωσης της ΑΑΔΕ
- Βιβλία myDATA: οι συνόψεις εκδότη και λήπτη αντιπαραβάλλονται αυτόματα ανά MARK και ανά ΑΦΜ.
- Ηλεκτρονικές πληρωμές: εισπράξεις POS και τραπεζικές κινήσεις συγκρίνονται με τον δηλωθέντα τζίρο.
- Δηλώσεις ΦΠΑ: η περιοδική δήλωση προσυμπληρώνεται από τα βιβλία και κάθε χειροκίνητη προσαρμογή καταγράφεται.
- Διεθνής ανταλλαγή: ενδοκοινοτικές συναλλαγές και στοιχεία πλατφορμών φτάνουν στην ΑΑΔΕ από τα άλλα κράτη μέλη.
Οι έξι βασικές μορφές κινδύνου
Μη έκδοση ή μη διαβίβαση παραστατικού
Πώληση που δεν τιμολογείται ή σύνοψη που δεν φτάνει στο myDATA. Εντοπίζεται από τη διασταύρωση εισπράξεων POS και τραπεζικών κινήσεων με τον τιμολογημένο τζίρο.
Εικονικά ή πλαστά παραστατικά
Δαπάνες χωρίς πραγματική συναλλαγή, ώστε να μειωθεί το φορολογητέο αποτέλεσμα και να εκπέσει ΦΠΑ. Ελέγχεται με διασταύρωση εκδότη–λήπτη και έλεγχο πληρωμών.
Λανθασμένος χαρακτηρισμός εσόδων ή δαπανών
Έσοδα που δηλώνονται ως μη επηρεάζοντα ή δαπάνες που εκπίπτουν χωρίς δικαίωμα. Οδηγεί σε λάθος περιοδική δήλωση ΦΠΑ και σε καταλογισμό διαφορών.
Αδήλωτες ενδοκοινοτικές συναλλαγές
Απόκλιση μεταξύ των δηλωθέντων στοιχείων και των δεδομένων που λαμβάνει η ΑΑΔΕ από τα άλλα κράτη μέλη.
Χρήση μετρητών πάνω από τα όρια
Συναλλαγές που δεν διενεργούνται με ηλεκτρονικό μέσο πληρωμής όπου απαιτείται, με συνέπεια μη έκπτωση της δαπάνης και πρόστιμο.
Αναντιστοιχία βιβλίων και δηλώσεων
Διαφορά μεταξύ των βιβλίων myDATA, των λογιστικών βιβλίων και της περιοδικής δήλωσης ΦΠΑ. Είναι η συχνότερη αιτία ένδειξης ελέγχου.
Οι τέσσερις δικλείδες ασφαλείας
1. Καθημερινός έλεγχος έκδοσης
- Κάθε είσπραξη αντιστοιχεί σε παραστατικό της ίδιας ημέρας.
- Οι αποδείξεις POS συμφωνούν με τα εκδοθέντα παραστατικά λιανικής.
- Οι ακυρώσεις τεκμηριώνονται με ακυρωτικό ή πιστωτικό παραστατικό.
2. Εβδομαδιαίος έλεγχος διαβίβασης
- Κάθε παραστατικό έχει MARK και κατάσταση επιτυχούς διαβίβασης.
- Τα απορριφθέντα διορθώνονται και επαναδιαβιβάζονται αμέσως.
- Καταγράφονται οι παραλείψεις προμηθευτών προς διαβίβαση από τον λήπτη.
3. Μηνιαία συμφωνία πριν τη δήλωση ΦΠΑ
- Σύγκριση βιβλίων myDATA με τα λογιστικά βιβλία ανά κατηγορία.
- Έλεγχος χαρακτηρισμών και κωδικών ΦΠΑ ανά γραμμή.
- Επιβεβαίωση ότι τα σύνολα της περιοδικής δήλωσης προκύπτουν από τα βιβλία.
4. Τριμηνιαίος έλεγχος τεκμηρίωσης
- Κάθε σημαντική δαπάνη έχει σύμβαση, τιμολόγιο και αποδεικτικό πληρωμής.
- Οι ενδοκοινοτικές πράξεις έχουν έγκυρο ΑΦΜ/VIES και έγγραφα μεταφοράς.
- Τα αρχεία φυλάσσονται ψηφιακά με δυνατότητα άμεσης ανάκτησης.
Μηνιαία λίστα ελέγχου
- Μηδενικές αποκλίσεις εκδότη–λήπτη στα βιβλία myDATA.
- Όλα τα παραστατικά της περιόδου έχουν MARK.
- Οι εισπράξεις POS και τραπέζης συμφωνούν με τον τιμολογημένο τζίρο.
- Οι χαρακτηρισμοί εσόδων και δαπανών έχουν ελεγχθεί ανά γραμμή.
- Καμία δαπάνη άνω των ορίων δεν έχει εξοφληθεί με μετρητά.
- Τα πιστωτικά και ακυρωτικά είναι πλήρως τεκμηριωμένα.
- Η περιοδική δήλωση ΦΠΑ συμφωνεί με τα βιβλία χωρίς χειροκίνητες προσαρμογές.
- Υπάρχει αρχείο τεκμηρίωσης για κάθε ασυνήθιστη συναλλαγή.
Συχνές ερωτήσεις
Τι θεωρείται φοροδιαφυγή και τι απλή παράβαση;
Φοροδιαφυγή είναι η απόκρυψη φορολογητέας ύλης: μη έκδοση ή μη διαβίβαση παραστατικού, εικονικά ή πλαστά παραστατικά, αδήλωτα έσοδα, εικονικές δαπάνες. Οι τυπικές παραβάσεις, όπως εκπρόθεσμη διαβίβαση σύνοψης ή λανθασμένος χαρακτηρισμός, τιμωρούνται με πρόστιμα αλλά δεν συνιστούν από μόνες τους απόκρυψη εισοδήματος.
Πώς εντοπίζει η ΑΑΔΕ τις αποκλίσεις;
Μέσω διασταυρώσεων: συνόψεις myDATA εκδότη και λήπτη, περιοδικές δηλώσεις ΦΠΑ, δεδομένα POS και ηλεκτρονικών πληρωμών, τραπεζικές κινήσεις, ενδοκοινοτικές συναλλαγές και τεκμήρια. Κάθε αναντιστοιχία δημιουργεί ένδειξη που μπορεί να οδηγήσει σε έλεγχο.
Τι ρόλο παίζει η διασύνδεση POS με τα ταμειακά συστήματα;
Η υποχρεωτική διασύνδεση καθιστά κάθε ηλεκτρονική πληρωμή αυτόματα ανιχνεύσιμη και συγκρίσιμη με τα εκδοθέντα παραστατικά. Διαφορά μεταξύ εισπράξεων κάρτας και τιμολογημένου τζίρου αποτελεί ισχυρή ένδειξη μη έκδοσης.
Πώς προστατεύεται ο λήπτης όταν ο προμηθευτής δεν διαβιβάζει;
Με διαβίβαση παράλειψης εκδότη εντός των προθεσμιών. Έτσι η δαπάνη αναγνωρίζεται φορολογικά και η ευθύνη μετατοπίζεται στον εκδότη που παρέλειψε τη διαβίβαση.
Πόσο πίσω μπορεί να πάει ένας έλεγχος;
Η βασική περίοδος παραγραφής είναι πενταετής από τη λήξη του έτους υποβολής της δήλωσης και επεκτείνεται όταν υπάρχουν νέα στοιχεία ή σοβαρές ενδείξεις απόκρυψης. Για αυτόν τον λόγο η τεκμηρίωση φυλάσσεται τουλάχιστον για μία δεκαετία.
Ποια είναι η πιο συχνή αιτία «άδικου» ελέγχου;
Ασυμφωνία βιβλίων και δηλώσεων που προέρχεται από τεχνικό λάθος: διπλή διαβίβαση, λανθασμένος χαρακτηρισμός ή παραστατικό που δεν έφτασε ποτέ στο myDATA. Η μηνιαία συμφωνία εξαλείφει σχεδόν εξ ολοκλήρου αυτή την κατηγορία.
Η Mydalytics συμφωνεί αυτόματα τα βιβλία myDATA με τις εισπράξεις σας και επισημαίνει τις αποκλίσεις πριν την υποβολή της περιοδικής δήλωσης ΦΠΑ.